برنامه شیر مدارس؛ تأخیر آبان، بودجه و پوشش دانش‌آموزان ابتدایی

برنامه شیر مدارس امسال با تأخیر نسبت به سئو سایت بهترین سئو مهر آغاز شده و قرار بوده از نیمه آبان پوشش گسترده‌تری پیدا کند. آتیه‌آنلاین از قول احمد اسماعیل‌زاده، مدیر دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت، نوشته است که پیش‌بینی می‌شود توزیع شیر تا پانزدهم آبان در مدارس زیادی شروع شود. حسین اسداللهی، دبیر کمیته ملی شیر مدارس، پیش‌تر به ایسنا گفته بود که برنامه برای پوشش بیش از هشت میلیون دانش‌آموز ابتدایی مدارس دولتی طراحی شده است. در این مطلب آخرین توضیحات مسئولان، دلیل تأخیر و نکات پیگیری برای خانواده‌ها را جمع می‌کنیم.

برنامه شیر مدارس؛ تأخیر آبان، بودجه و پوشش دانش‌آموزان ابتدایی

چرا شروع برنامه به آبان کشیده شد؟

به گفته اسماعیل‌زاده، در سه سال اخیر برنامه معمولاً از ابتدای مهر آغاز می‌شد، اما امسال هماهنگی‌ها باعث شد شروع به هفته اول آبان منتقل شود. او گفته چند دانشگاه علوم پزشکی کار را آغاز کرده‌اند و در زمان گفت‌وگو بیش از هفت دانشگاه طرح را شروع کرده بودند؛ بقیه در مراحل قرارداد با شرکت‌های لبنی بودند. محمد جمالیان، عضو کمیسیون بهداشت مجلس، نیز توضیح داده بود که قرار بوده توزیع از اول آبان باشد، اما طولانی شدن قراردادها در برخی استان‌ها کار را عقب انداخت. او تأکید کرده که اجرای درست برای مجلس مهم‌تر از شتاب بدون مقدمات است.

صنعت لبنیات هم از ابتدای سال تحصیلی از نامشخص بودن حجم سفارش، تعداد نوبت‌ها و سازوکار انتخاب تولیدکنندگان گفته بود. این ناهماهنگی میان بودجه، قرارداد و شبکه توزیع همان چیزی است که در دو دهه اجرای متناوب طرح بارها تکرار شده است.

بودجه، محتوا و تغییر نام برنامه

مدیر دفتر بهبود تغذیه گفته بود برنامه امسال با تخصیص بودجه‌ای بالای ۱۵ همت و همکاری وزارت بهداشت، سازمان برنامه و بودجه و آموزش و پرورش پیش می‌رود. کمیته‌های علمی از ابتدای سال تشکیل شده و دستورالعمل‌ها بازبینی شده‌اند و نام برنامه به «تغذیه رایگان» تغییر کرده است. با این حال تأکید وزارتخانه این است که پایه برنامه شیر بماند و در بعضی استان‌ها اقلام تکمیلی مثل خرما، نان مغزدار و بیسکویت سبوس‌دار هم اضافه شود. این یعنی در همه مدارس لزوماً فقط شیر توزیع نمی‌شود، اما شیر باید محور باشد.

  • مخاطب اصلی اعلام‌شده، دانش‌آموزان ابتدایی مدارس دولتی هستند؛ پوشش دقیق هر استان را از آموزش و پرورش همان منطقه بپرسید.
  • شروع سراسری در یک روز واحد تضمین نشده و اجرا تدریجی است.
  • اگر در مدرسه فرزندتان هنوز توزیعی ندیده‌اید، اول از مدیر مدرسه و ستاد تغذیه منطقه سؤال کنید، نه از پیام‌های بدون منبع.
  • هدف اعلام‌شده نوشیدن شیر در مدرسه است، نه الزاماً بردن بسته به خانه.

مدارس غیرحضوری و نظارت بر مصرف

در سال‌های اخیر آلودگی هوا یا شرایط اضطراری گاهی مدرسه را غیرحضوری کرده است. عضو کمیسیون بهداشت گفته بود در جلسات مطرح شده که سهمیه ابتدای ماه یا هفته تحویل شود، اما هدف این است که شیر واقعاً نوشیده شود. اسماعیل‌زاده گفته برای شرایط مجازی، پیش‌نویس دستورالعمل در دفتر بهبود تغذیه و آموزش و پرورش در حال تکمیل است و پس از بررسی در شورای عالی سلامت ابلاغ می‌شود. تا زمان ابلاغ نهایی، مدارس و خانواده‌ها باید به بخشنامه همان استان استناد کنند، نه به حدس از اخبار کلی.

سابقه طرح و انتظار واقع‌بینانه

طرح توزیع شیر رایگان از سال ۱۳۷۹ به‌صورت آزمایشی با حدود ۴۲۰ هزار دانش‌آموز شروع شد و از ۱۳۸۰ با پوشش حدود یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر رسمی‌تر شد. در دو دهه بعد چند بار متوقف و دوباره راه افتاد؛ آماده نبودن بودجه، تولید، حمل و توزیع بارها بهانه توقف بوده است. بنابراین خبر شروع تدریجی در آبان را باید با پیگیری مستمر خواند، نه به‌عنوان پایان همه مشکلات. خانواده‌ها می‌توانند از انجمن اولیا، مدیر و اداره آموزش ویا بلاگ و پرورش منطقه زمان‌بندی نوبت‌ها را بپرسند و اگر کیفیت یا تأخیر غیرعادی دیدند، همان مسیر اداری را ثبت کنند.

جمع‌بندی

برنامه شیر مدارس امسال با بودجه اعلامی بالای ۱۵ همت برای پوشش گسترده دانش‌آموزان ابتدایی دولتی طراحی شده، اما شروع آن از مهر به آبان افتاده و اجرا استان‌به‌استان پیش می‌رود. وعده پوشش تا ۱۵ آبان به معنای تحویل همزمان در همه مدارس نیست. برای اطلاع از وضعیت مدرسه خود، منبع رسمی محلی را مبنا قرار دهید و اخبار ضدونقیض را بدون تاریخ و نام مقام جدی نگیرید.

بازی تراکتور و نفتچی؛ تساوی ۲-۲ با گل دقیقه ۹۹ زائرکاظمینی

بازی تراکتور و نفتچی در هفتهٔ چهارم مرحلهٔ گروهی لیگ نخبگان آسیا، دوشنبه ۱۱ آبان ۱۴۰۵ در ورزشگاه سلطان قابوس مسقط برگزار شد و پس از یک پایان پرهیجان با تساوی ۲ بر ۲ به پایان رسید. تراکتور که از دقیقهٔ ۶۱ ده نفره شده بود، با گل مسعود زائرکاظمینی در دقیقهٔ ۹+۹۰ از شکست فرار کرد. در این گزارش جزئیات گل‌ها، ترکیب‌ها و وضعیت تراکتور در جدول را مرور می‌کنیم.

بازی تراکتور و نفتچی؛ تساوی ۲-۲ با گل دقیقه ۹۹ زائرکاظمینی

نتیجه بازی تراکتور و نفتچی

  • رقابت: هفتهٔ چهارم مرحلهٔ گروهی لیگ نخبگان آسیا
  • تاریخ: دوشنبه ۱۱ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۹:۳۰ به وقت تهران
  • ورزشگاه: سلطان قابوس مسقط، عمان
  • داور: چوی هیون‌جائه از کرهٔ جنوبی
  • نتیجه: تراکتور ۲ – ۲ نفتچی فرغانه

گل‌های بازی

  • دقیقهٔ ۵۵: استیپه پریتسا (نفتچی)
  • دقیقهٔ ۸۲: تومیسلاو اشترکالی (تراکتور)
  • دقیقهٔ ۴+۹۰: ولادیمیر یووویچ (نفتچی)
  • دقیقهٔ ۹+۹۰: مسعود زائرکاظمینی (تراکتور)

روند بازی

نفتچی در همان دقایق ابتدایی موقعیت خطرناکی ساخت که با واکنش به‌موقع پارسا جعفری، دروازه‌بان تراکتور، خنثی شد. در نیمهٔ اول تعویض زودهنگام شهریار مغانلو در دقیقهٔ ۳۷ و ورود تومیسلاو اشترکالی، از نکات عجیب بازی بود که با اعتراض مغانلو همراه شد.

در نیمهٔ دوم، نفتچی در دقیقهٔ ۵۵ و پس از اشتباه شجاع خلیل‌زاده به گل رسید. شش دقیقه بعد فرشاد فرجی با کارت قرمز مستقیم اخراج شد و شاگردان جواد نکونام ده نفره شدند. با این حال تراکتور دست از تلاش برنداشت و در دقیقهٔ ۸۲ با پاس امیرحسین حسین‌زاده، اشترکالی گل تساوی را زد.

در وقت‌های تلف‌شده، یووویچ با شوتی که پارسا جعفری نتوانست مهارش کند، نفتچی را دوباره پیش انداخت؛ اما مسعود زائرکاظمینی که در دقیقهٔ ۸۴ به زمین آمده بود، در ثانیه‌های پایانی گل دوم تراکتور را زد و بازی را ۲ بر ۲ کرد.

ترکیب تراکتور

پارسا جعفری، شجاع خلیل‌زاده، اودیل‌جان خامروبکوف، تیبور هالیلوویچ (۸۴ – مسعود زائرکاظمینی)، دانیال اسماعیلی‌فر (۸۴ – سیدمهدی حسینی)، صادق محرمی (۶۱ – هادی حبیبی‌نژاد)، محمد نادری، فرشاد فرجی، محمد دانشگر (۴۶ – مهدی هاشم‌نژاد)، شهریار مغانلو (۳۷ – تومیسلاو اشترکالی) و امیرحسین حسین‌زاده.

نکات آماری و حاشیه‌ها

  • شجاع خلیل‌زاده با ثبت بیست‌وهشتمین بازی آسیایی، رکورددار بیشترین بازی آسیایی با پیراهن تراکتور شد.
  • مهدی هاشم‌نژاد پس از ۲۰۲ روز دوری از میادین دوباره به زمین برگشت.
  • اخراج فرشاد فرجی دومین اخراج دوران فوتبال او بود.
  • تراکتور در چهار بازی این فصل لیگ نخبگان فقط یک کلین‌شیت داشته است.

وضعیت تراکتور در جدول لیگ نخبگان

طبق گزارش رسمی کنفدراسیون فوتبال آسیا، تراکتور با این تساوی به دو امتیاز رسید و نفتچی چهار امتیازی شد. به نوشتهٔ سپید نیوز، تراکتور با این نتیجه در ردهٔ سیزدهم مرحلهٔ گروهی قرار گرفت و شانس صعودش کاهش یافته است. سرخپوشان تبریزی برای زنده نگه داشتن امیدهای خود باید در بازی‌های باقی‌مانده امتیازهای کامل بگیرند.

چرا این امتیاز مهم بود؟

اگرچه یک امتیاز برای تیمی که به برد نیاز داشت کافی نیست، اما گرفتن امتیاز با ده بازیکن و در ثانیه‌های پایانی، از نظر روحی برای تراکتور ارزشمند است. شکست در این بازی عملاً امید تراکتور به صعود را از بین می‌برد؛ گل زائرکاظمینی این امید را هرچند کمرنگ، زنده نگه داشت. بهترین سئو

ترکیب نفتچی فرغانه

بوتیرالی ارگاشف، میشل آگوستو، بویان چیگر (۸۵ – خورشید گیوسوف)، ابراهیم‌خلیل یولداشف، اسیل‌بک جمعایف (۴۶ – آبروربک ایسمویلوف)، نورمحمد عبدالغنیف (۵۴ – استیپه پریتسا)، علیشر ادیلوف، یان ساسی، فرخ سیفیف، راتینیو (۷۶ – ولادیمیر یووویچ) و مارکوس فورس (۴۶ – جمشید اسکندروف). جالب اینکه هر دو گل نفتچی را بازیکنان تعویضی زدند؛ نشانه‌ای از تعویض‌های موفق کادر فنی تیم ازبکستانی.

نقش تعویض‌ها

در طرف مقابل، تعویض‌های تراکتور هم نقش مهمی در نتیجه داشتند. اشترکالی که در نیمهٔ اول جانشین مغانلو شد گل اول را زد و زائرکاظمینی که در دقیقهٔ ۸۴ وارد زمین شد گل تساوی نهایی را به ثمر رساند. به این ترتیب هر چهار گل بازی را بازیکنان ذخیره زدند.

جمع‌بندی

بازی تراکتور و نفتچی در هفتهٔ چهارم لیگ نخبگان آسیا با تساوی ۲ بر ۲ به پایان رسید. اشترکالی و زائرکاظمینی گل‌های تراکتور را زدند و تیم ده نفرهٔ جواد نکونام در ثانیه‌های پایانی از شکست گریخت. تراکتور با دو امتیاز در ردهٔ سیزدهم ایستاده و برای صعود به معجزه نیاز دارد. خبر حکمت

تعطیلی مدارس کرمان دوشنبه؛ آخرین وضعیت و منبع رسمی اطلاعیه‌ها

تعطیلی مدارس کرمان دوشنبه این روزها یکی از پرجستجوترین عبارت‌ها میان خانواده‌ها و دانش‌آموزان استان کرمان است. با شروع فصل پاییز، هر بار که آسمان شهر غبارآلود می‌شود یا شاخص کیفیت هوا بالا می‌رود، پیام‌های زیادی در کانال‌ها و گروه‌های پیام‌رسان درباره تعطیلی یا مجازی شدن کلاس‌ها دست‌به‌دست می‌شود. در این گزارش آخرین وضعیت رسمی، سابقه تصمیم‌های اخیر، و راه درست پیگیری اطلاعیه‌ها را مرور می‌کنیم تا بدون سردرگمی برای فردای فرزندتان برنامه‌ریزی کنید.

آخرین وضعیت تعطیلی مدارس کرمان

تا زمان نگارش این مطلب، اطلاعیه رسمی و قطعی درباره تعطیلی سراسری مدارس استان کرمان برای دوشنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۵ منتشر نشده است. در روزهای گذشته نیز چند بار شایعه تعطیلی در فضای مجازی پخش شد و اداره کل آموزش و پرورش استان کرمان آن را تکذیب کرد. برای مثال، طبق گزارش‌های منتشرشده، این اداره کل اعلام کرد که مدارس در روز شنبه ۲ آبان و همچنین یکشنبه ۳ آبان ۱۴۰۵ در همه مقاطع دایر بوده و آموزش طبق تقویم رسمی کشور ادامه داشته است.

بنابراین اصل بر این است که مدارس باز هستند، مگر آنکه مرجع رسمی خلاف آن را اعلام کند. هر خبری که بدون ذکر منبع معتبر منتشر شود، باید با احتیاط بررسی شود.

چه کسی درباره تعطیلی مدارس تصمیم می‌گیرد؟

تصمیم‌گیری درباره تعطیلی یا مجازی شدن مدارس به‌صورت سلیقه‌ای انجام نمی‌شود. در استان کرمان، معمولاً کارگروه اضطرار آلودگی هوا و مدیریت بحران استانداری بر اساس داده‌های ثبت‌شده هواشناسی و ایستگاه‌های سنجش کیفیت هوا تصمیم می‌گیرند. سپس آموزش و پرورش استان، نتیجه را از طریق روابط عمومی خود به اطلاع مردم می‌رساند.

مدیرکل مدیریت بحران استانداری کرمان در یکی از اطلاعیه‌های مهرماه تأکید کرده بود که هرگونه تصمیم درباره فعالیت مدارس و ادارات صرفاً بر پایه اطلاعات هواشناسی و سطح آلودگی جوی گرفته می‌شود و نتیجه نهایی معمولاً شب قبل یا صبح زود همان روز ابلاغ خواهد شد.

عوامل اصلی تعطیلی یا مجازی شدن کلاس‌ها

  • گردوغبار و افزایش ذرات معلق: مهم‌ترین عامل در کرمان که به‌ویژه در فصل‌های گذار تکرار می‌شود.
  • آلودگی هوا و وارونگی دما: وقتی شاخص کیفیت هوا برای گروه‌های حساس ناسالم یا بدتر شود.
  • شرایط جوی شدید: مانند بارش برف سنگین، یخبندان یا طوفان.
  • کمبود انرژی و مدیریت مصرف: در برخی سال‌ها برای صرفه‌جویی در مصرف گاز یا برق.

نگاهی به سابقه تصمیم‌های اخیر

در مهرماه ۱۴۰۵، کرمان چند بار تجربه آموزش مجازی را داشت. در یکشنبه ۱۲ مهر، به گزارش رسانه‌های محلی، آموزش در مدارس شهرهای کرمان، ماهان، چترود، شهداد و شهرستان‌های رفسنجان، راور و انار به دلیل غلظت آلودگی در پیام‌رسان شاد ادامه یافت. یک روز بعد، دوشنبه ۱۳ مهر نیز فعالیت مدارس و دانشگاه‌ها در بخش مرکزی کرمان و چند بخش دیگر به‌دلیل افزایش آلایندگی هوا تعطیل شد و ادارات با یک ساعت تأخیر آغاز به کار کردند.

این موبایل دوستان سابقه نشان می‌دهد که تصمیم‌ها اغلب منطقه‌ای هستند؛ یعنی ممکن است مدارس یک شهرستان مجازی شوند و در شهرستان دیگر کلاس‌ها حضوری برگزار شود. پس همیشه به نام شهر یا بخش ذکرشده در اطلاعیه دقت کنید.

تعطیلی با مجازی شدن چه فرقی دارد؟

بسیاری از خانواده‌ها این دو اصطلاح را یکی می‌دانند، اما تفاوت مهمی بین آن‌ها وجود دارد:

  1. تعطیلی کامل: کلاس حضوری و مجازی برگزار نمی‌شود و درس آن روز بعداً جبران می‌شود.
  2. آموزش مجازی: مدرسه حضوری تعطیل است ولی معلمان درس را در شبکه شاد یا سامانه‌های مشابه ارائه می‌دهند و حضور دانش‌آموز در کلاس مجازی لازم است.
  3. تأخیر در شروع: گاهی فقط ساعت شروع مدارس یا ادارات یک یا دو ساعت عقب می‌افتد.

در سال‌های اخیر، رویکرد غالب آموزش و پرورش به‌جای تعطیلی کامل، مجازی شدن آموزش بوده است تا روند یادگیری متوقف نشود.

چطور خبر درست را از شایعه تشخیص دهیم؟

یکی از مشکلات همیشگی، انتشار پیام‌های جعلی با عنوان «فوری» در کانال‌هاست. این پیام‌ها گاهی حتی تصویر ساختگی از یک اطلاعیه را هم همراه دارند. چند نکته ساده به شما کمک می‌کند گرفتار این شایعات نشوید:

  • اطلاعیه را فقط از روابط عمومی آموزش و پرورش استان کرمان، استانداری، صداوسیمای مرکز کرمان یا خبرگزاری‌های رسمی پیگیری کنید.
  • به تاریخ و روز ذکرشده در خبر دقت کنید؛ بسیاری از پیام‌ها مربوط به روزهای گذشته هستند و دوباره بازنشر می‌شوند.
  • اگر خبری نام مسئول و منبع ندارد، به آن اعتماد نکنید.
  • پیام‌های رسمی مدرسه در گروه کلاس یا شبکه شاد معمولاً قابل اعتمادترین منبع برای وضعیت همان مدرسه است.

اداره کل آموزش و پرورش استان کرمان بارها از خانواده‌ها خواسته است که به شایعات منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی توجه نکنند و برنامه تحصیلی فرزندان را طبق روال معمول دنبال کنند.

توصیه‌هایی برای روزهای آلوده

حتی اگر مدارس باز باشند، در روزهای غبارآلود رعایت چند نکته برای سلامت دانش‌آموزان ضروری است. کودکان و افرادی که بیماری تنفسی یا آسم دارند، در برابر ذرات معلق حساس‌ترند. استفاده از ماسک مناسب در مسیر رفت‌وآمد، کاهش فعالیت‌های ورزشی در فضای باز، نوشیدن آب کافی و بسته نگه داشتن پنجره‌ها در ساعات اوج آلودگی از جمله توصیه‌های رایج کارشناسان سلامت است. همچنین بهتر است مدارس در چنین روزهایی زنگ ورزش و مراسم صبحگاهی را در فضای سرپوشیده برگزار کنند.

چک‌لیست شب قبل برای خانواده‌ها

  • بررسی پیش‌بینی هواشناسی و وضعیت کیفیت هوای شهر.
  • مراجعه به کانال رسمی آموزش و پرورش و استانداری پیش از خواب و صبح زود.
  • آماده نگه داشتن گوشی یا تبلت و نصب بودن برنامه شاد برای احتمال آموزش مجازی.
  • هماهنگی با مدرسه یا معلم درباره برنامه درسی جایگزین.

جمع‌بندی

در پاسخ به پرسش پرتکرار تعطیلی مدارس کرمان دوشنبه باید گفت که تا این لحظه اطلاعیه رسمی برای تعطیلی سراسری منتشر نشده و روند عادی آموزش ادامه دارد. با این حال، با توجه به شرایط جوی متغیر استان و سابقه مجازی شدن کلاس‌ها در هفته‌های اخیر، احتمال تصمیم‌های منطقه‌ای همیشه وجود دارد. بهترین کار این است که اخبار را تنها از مراجع رسمی دنبال کنید، از بازنشر پیام‌های بدون منبع خودداری کنید و برای هر دو حالت حضوری و مجازی آماده باشید. ما نیز با پیگیری اطلاعیه‌های جدید، این مطلب را به‌روز نگه می‌داریم.

هشدار بوتولیسم؛ علائم مسمومیت غذایی خطرناک و راه‌های پیشگیری

هم‌زمان با هفته پیشگیری از مسمومیت‌ها، سازمان غذا و دارو بار دیگر درباره یکی از خطرناک‌ترین انواع مسمومیت غذایی هشدار داده است: بوتولیسم. عبدالعظیم بهفر، مدیرکل فرآورده‌های غذایی و آشامیدنی این سازمان، روز چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵ گفت سم بوتولیسم می‌تواند به‌تدریج عضلات بدن، از جمله عضلات تنفسی را درگیر و فلج کند و در صورت تأخیر در درمان، به نارسایی تنفسی و حتی مرگ منجر شود. این هشدار در شرایطی مطرح شده که با سرد شدن هوا، تهیه کنسرو، ترشی و فرآورده‌های خانگی در بسیاری از خانه‌ها رونق می‌گیرد.

هشدار بوتولیسم؛ علائم مسمومیت غذایی خطرناک و راه‌های پیشگیری

بوتولیسم چیست و چرا این‌قدر خطرناک است؟

بوتولیسم بیماری‌ای است که عامل آن سمی است که باکتری کلستریدیوم بوتولینوم تولید می‌کند. به گفته سازمان جهانی بهداشت، این باکتری در شرایط کم‌اکسیژن رشد می‌کند و سم آن یکی از کشنده‌ترین مواد شناخته‌شده است. این سم عملکرد اعصاب را مختل می‌کند و می‌تواند به فلج عضلات و دستگاه تنفس بینجامد. نکته مهم این است که علائم را خود باکتری ایجاد نمی‌کند، بلکه سمی که در غذا ساخته شده عامل بیماری است.

هاگ‌های این باکتری به‌طور گسترده در خاک، آب رودخانه و دریا وجود دارند. مشکل زمانی آغاز می‌شود که غذا در محیطی بسته و بدون اکسیژن، با فرآوری ناکافی نگهداری شود؛ همان وضعیتی که در کنسروها و شیشه‌های خانگی نادرست آماده‌شده پیش می‌آید.

کدام غذاها بیشتر در معرض خطرند؟

معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی گلستان در فهرستی آموزشی، این مواد را در صورت تهیه و نگهداری غیربهداشتی از منابع احتمالی بوتولیسم برشمرده است:

  • سوسیس و کالباس
  • کنسرو ماهی، کنسرو ذرت و کنسرو لوبیا
  • کشک خام
  • عسل طبیعی

سازمان جهانی بهداشت نیز سبزیجات کم‌اسید نگهداری‌شده مانند لوبیا سبز، اسفناج، قارچ و چغندر، انواع ماهی از جمله ماهی تخمیری، نمک‌سود و دودی و همچنین فرآورده‌های گوشتی مانند ژامبون و سوسیس را در فهرست غذاهایی آورده که سم در آنها یافت شده است.

علائم بوتولیسم را چطور بشناسیم؟

علائم معمولاً با تأخیر ظاهر می‌شوند. منابع داخلی فاصله ۱۲ تا ۲۴ ساعت پس از مصرف غذای آلوده را ذکر می‌کنند و سازمان جهانی بهداشت این بازه را معمولاً ۱۲ تا ۳۶ ساعت می‌داند، هرچند ممکن است از ۴ ساعت تا ۸ روز متغیر باشد. مهم‌ترین نشانه‌ها عبارت‌اند از:

  1. خستگی شدید، ضعف و سرگیجه
  2. تاری دید، دوبینی و افتادگی پلک
  3. خشکی دهان، سختی در بلع و اختلال در تکلم
  4. تهوع، استفراغ، اسهال یا یبوست و نفخ شکم
  5. ضعف پیشرونده در گردن و دست‌ها و سپس درگیری عضلات تنفسی

یک ویژگی گمراه‌کننده این بیماری آن است که معمولاً تب ندارد و بیمار هوشیاری خود را از دست نمی‌دهد؛ به همین دلیل ممکن است جدی گرفته نشود. سازمان جهانی بهداشت می‌گوید این بیماری در ۵ تا ۱۰ درصد موارد کشنده است و تجویز زودهنگام پادزهر و مراقبت تنفسی ویژه نقش تعیین‌کننده دارد.

با مشاهده هر نشانه مشکوک پس از مصرف کنسرو یا غذای نگهداری‌شده، مراجعه فوری به مرکز درمانی ضروری است.

راهکارهای عملی برای پیشگیری

کنسرو مشکوک را مصرف نکنید

بهفر بر توجه به سلامت بسته‌بندی و خودداری از مصرف کنسروهای مشکوک تأکید کرده است. قوطی‌ای که نشت دارد، باد کرده، فرورفته یا زنگ‌زده است، یا ظرفی که هنگام باز شدن مایع و کف بیرون می‌دهد، نباید مصرف شود. غذایی که رنگ، بو یا ظاهر غیرعادی دارد نیز باید دور ریخته شود. قاعده ساده توصیه‌شده این است: در صورت تردید، دور بریزید. سم بوتولیسم دیده، بوییده یا چشیده نمی‌شود.

حرارت را جدی بگیرید

هاگ‌های باکتری به گرما مقاوم‌اند، اما خود سم با حرارت از بین می‌رود؛ طبق اعلام سازمان جهانی بهداشت، جوشاندن به‌گونه‌ای که دمای داخلی غذا بیش از ۸۵ درجه سانتی‌گراد برای دست‌کم ۵ دقیقه باشد، سم را نابود می‌کند. مرکز خبرگزاری دانشگاه کنترل بیماری‌های آمریکا توصیه می‌کند کنسروهای خانگی کم‌اسید و کنسرو گوجه را پیش از مصرف ۱۰ دقیقه بجوشانید.

به اسیدیته و روش کنسرو کردن دقت کنید

این باکتری در محیط اسیدی با pH کمتر از ۴.۶ رشد نمی‌کند. به همین دلیل غذاهای کم‌اسید مانند بیشتر سبزیجات، گوشت، مرغ و ماهی پرخطرترند و برای کنسرو کردن خانگی آنها، استفاده از زودپز مخصوص کنسرو تنها روش توصیه‌شده است؛ جوشاندن ساده در آب برای این غذاها کافی نیست.

نکات تکمیلی

  • شیشه کنسرو یا ترشی را پس از باز کردن در یخچال نگه دارید.
  • روغن‌های خانگی حاوی سیر یا سبزی را در یخچال نگه دارید و پس از ۴ روز دور بریزید.
  • به نوزادان زیر ۱۲ ماه عسل ندهید.

جمع‌بندی

بوتولیسم بیماری شایعی نیست، اما خطر آن بسیار بالاست و تشخیص سریع آن حیاتی است. هشدار تازه سازمان غذا و دارو یادآوری می‌کند که رعایت اصول بهداشتی در تولید، آماده‌سازی و نگهداری غذا، دقت به ظاهر بسته‌بندی و مراجعه فوری به پزشک در صورت بروز علائمی مانند دوبینی یا سختی بلع، می‌تواند جان انسان‌ها را نجات دهد.

۷.۵ میلیون بیمار دیابتی در ایران؛ انسولین موجود است اما هزینه برخی نسخه‌ها سرسام‌آور شده

الهه جعفرزاده: انسولین دارویی حیاتی برای میلیون‌ها بیمار دیابتی است و هرگونه اختلال در تأمین یا افزایش قیمت آن می‌تواند روند درمان را مختل کند. اخیراً، شایعاتی مبنی بر کمیاب‌شدن برخی انواع انسولین و دشواری دسترسی به آن‌ها به گوش می‌رسد؛ در مقابل، مسئولان و فعالان حوزه دارو از تداوم عرضه انسولین‌های قلمی تولید داخل و وجود گزینه‌های جایگزین خبر می‌دهند.

۷.۵ میلیون بیمار دیابتی در ایران؛ انسولین موجود است اما هزینه برخی نسخه‌ها سرسام‌آور شده

در همین راستا، دکتر رسول نظری‌فرد، داروساز و مؤسس داروخانه بیماران خاص، در گفت‌وگو با خبرآنلاین، درباره وضعیت تأمین انسولین در کشور می‌گوید: «انسولین کمبود ندارد. ویال‌های قدیمی که بیمار باید دارو را با سرنگ از شیشه می‌کشید و تزریق می‌کرد، دیگر مانند گذشته در بازار نیستند و بیشتر بیماران از قلم‌های آماده تزریق استفاده می‌کنند.»

ویال‌های قدیمی انسولین از بازار حذف شده‌اند؟

نظری‌فرد با اشاره به تفاوت ویال‌های قدیمی و قلم‌های آماده تزریق توضیح می‌دهد: «استفاده از ویال‌های قدیمی دشوارتر بود؛ بیمار باید مقدار موردنیاز را با سرنگ می‌کشید دینی مذهبی و تزریق می‌کرد. الان قلم‌های آماده وجود دارند و بیشتر بیماران از آن‌ها استفاده می‌کنند. تعداد بیمارانی که هنوز از ویال‌های قدیمی استفاده می‌کنند، بسیار کم است.»

با این حال، برای تعیین اینکه کاهش دسترسی به ویال‌های قدیمی ناشی از توقف تولید، تغییر الگوی مصرف یا اختلال در توزیع است، به آمار تفکیک‌شده تولید و عرضه این فرآورده‌ها نیاز است. بنابراین، نبود یک نوع انسولین در بازار را نمی‌توان به‌تنهایی نشانه کمبود همه انواع این دارو دانست.

تفاوت هزینه انسولین ایرانی و خارجی

یکی از مسائل مهم در دسترسی به انسولین، هزینه پرداختی بیماران است. نظری‌فرد درباره تغییر هزینه نسخه‌های انسولین خارجی می‌گوید: «سال گذشته بیمار برای یک نسخه انسولین حدود ۱۰۰ هزار تومان پرداخت می‌کرد، اما امسال این مبلغ برای بعضی نسخه‌ها به دو تا سه میلیون تومان رسیده است.»

۷.۵ میلیون بیمار دیابتی در ایران؛ انسولین موجود است اما هزینه برخی نسخه‌ها سرسام‌آور شده

او با اشاره به وجود انسولین‌های قلمی تولید داخل افزود: «انسولین‌های قلمی ایرانی هم در بازار وجود دارند و هزینه آن‌ها برای بیمار بسیار کمتر است؛ در بعضی موارد بیمار دارو را رایگان دریافت می‌کند یا مبلغ بسیار اندکی -حدود ۲۰۰-۳۰۰ هزار تومان- می‌پردازد. انسولین‌های خارجی هم تحت پوشش بیمه هستند، اما بیمار ممکن است بابت برند خارجی هزینه بیشتری پرداخت کند.»

مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو، نیز ۲۵ شهریور ۱۴۰۵ درباره هزینه انسولین قلمی تولید داخل اعلام کرد که پرداختی بیمار برای این دارو می‌تواند حدود ۶۰ هزار تومان در ماه باشد. او با تأکید بر تفاوت قیمت دارو و سهم پرداختی بیمار گفته بود که انسولین قلمی داخلی با هزینه نسبتاً قابل قبولی در اختیار بیماران قرار می‌گیرد و نمونه‌های خارجی هزینه بیشتری دارند.

۷.۵ میلیون ایرانی مبتلا به دیابت هستند

بر اساس اظهارات باقر لاریجانی، رئیس پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم، در آبان ۱۴۰۴، حدود ۷.۵ میلیون نفر در ایران به دیابت مبتلا هستند و ۹ میلیون نفر نیز در گروه مبتلایان به پیش‌دیابت قرار دارند. به گفته او، شیوع دیابت در بزرگسالان کشور حدود ۱۴ درصد است و سالانه ۵۰۰ هزار نفر به تعداد مبتلایان اضافه می‌شود.

با توجه به شمار بالای مبتلایان، دسترسی مستمر به انسولین اهمیت زیادی دارد. نظری‌فرد درباره احتمال جایگزینی یک نوع انسولین با نوع دیگر گفت: «برای انواع انسولین معمولاً چند جایگزین وجود دارد و قرار نیست با نبود یک نوع انسولین، درمان بیمار به‌طور کامل متوقف شود. البته تغییر دارو ممکن است مستلزم مراجعه به پزشک، اصلاح نسخه و طی‌کردن مراحل بیمه باشد که گاهی یکی دو روز زمان می‌برد.»

۷.۵ میلیون بیمار دیابتی در ایران؛ انسولین موجود است اما هزینه برخی نسخه‌ها سرسام‌آور شده

روایت سوخت‌بران شرق کرمان: «صبح که از خانه بیرون می‌زنیم، امیدی به برگشتن نداریم»

فرزانه فراهانی: وقتی صحبت از قاچاق سوخت در ایران می‌شود، نباید تفاوت میان سوخت‌بران، که پایین‌ترین حلقه این زنجیره‌اند، و قاچاق‌بران حرفه‌ای و مافیایی را نادیده گرفت.

روایت سوخت‌بران شرق کرمان: «صبح که از خانه بیرون می‌زنیم، امیدی به برگشتن نداریم»

به گفته فعالان حوزه سوخت، سوخت‌بران آخرین حلقه قاچاق سوخت هستند. بسیاری از آن‌ها به دلیل بیکاری و نبود شغل به این مسیر پرخطر روی آورده‌اند و برای تأمین معیشت خود و خانواده‌شان بارها جانشان را به خطر می‌اندازند. این درآمد گاهی به قیمت جان تمام می‌شود و هر بار اضطراب، ترس و کابوس بازنگشتن از جاده را هم به خانه می‌آورد.

خبرآنلاین با یک سوخت‌بر از یکی از روستاهای شهرستان ریگان در استان کرمان گفت‌وگو کرده است؛ مردی که گاهی همسرش، با وجود بارداری و شرایط سخت، او را در این مسیر خطرناک همراهی می‌کند. نامی که در این گزارش برای مصاحبه‌شونده آمده، فرضی است.

سهیل می‌گوید از سال ۱۳۸۸ سوخت‌بری می‌کند: «با اینکه از سال ۱۳۸۸ در این کار هستم، هنوز یک خانه هم برای خودم ندارم و در خانه پدرم زندگی می‌کنم. درآمدم فقط به اندازه‌ای است که شکم زن و بچه‌ام را سیر کنم.»

درآمد ۱۰ میلیون تومانی در سایه مرگ؛ بیشترین سود برای مندی‌داران

سهیل درباره نحوه کار و درآمدش می‌گوید: «از شهرستان بم در استان کرمان، معادل پنج بشکه سوخت بار می‌زنیم و به سمت ایرانشهر می‌رویم. اگر از خطرهایی مثل دزدها و تصادف در امان بمانیم و به‌خاطر سرعت بالا واژگون نشویم یا با خودروی دیگری برخورد نکنیم، سالم به مقصد می‌رسیم. بعد از تخلیه سوخت، ۱۰ میلیون تومان به ما می‌رسد؛ در حالی که سهم مندی‌دار ۱۵۰ میلیون تومان است. مندی‌دار کسی است که محل دپوی سوخت دارد و بار را به‌صورت قرضی در اختیار ما می‌گذارد.»

او ادامه می‌دهد: «گاهی ماشین خودم را می‌برم، گاهی ماشین برادرم را می‌گیرم و گاهی اگر خودروی دیگری مناسب‌تر باشد، آن را از صاحبش امانت می‌گیریم و مبلغی هم به او می‌دهیم.»

به گفته سهیل، خانواده‌اش چند درخت خرما دارند، اما چون آب ندارند نمی‌توانند آن‌ها را آبیاری کنند و کشاورزی را ادامه دهند. چاهی هم که در اختیار دارند غیرمجاز است و دولت آن را پر می‌کند.

او درباره شرایط زندگی‌اش می‌گوید: «آن‌قدر درس نخوانده‌ام که کار بهتری پیدا کنم. به دلیل مشکلاتی که داشتم نتوانستم تحصیلم را ادامه بدهم و حتی دیپلم هم ندارم. اگر با این وضع کشاورزی کنم، درآمدش کفاف زندگی را نمی‌دهد و زن و بچه‌ام از گرسنگی ضعف می‌کنند. هیچ کار و درآمد دیگری ندارم و مجبورم سوخت‌بری کنم.»

همسر سهیل نیز می‌گوید: «همسرم می‌خواست چاه آب حفر کند و کشاورزی را ادامه بدهد تا دیگر سراغ سوخت‌بری نرود، اما اجازه نمی‌دهند و می‌گویند چاه غیرمجاز است.»

او درباره وضعیت مردم منطقه می‌افزاید: «مردان ما از سر ناچاری و نداشتن هیچ راه موزیک ایرانی دیگری به سوخت‌بری روی می‌آورند. هیچ‌کس دوست ندارد روی بمبی سوار شود و جوانی‌اش زیر خاک برود. وقتی سوار خودرویی می‌شوی که سوخت حمل می‌کند، فقط یک درصد احتمال دارد سالم به مقصد برسی.»

روایت سوخت‌بران شرق کرمان: «صبح که از خانه بیرون می‌زنیم، امیدی به برگشتن نداریم»

سهیل می‌گوید در طایفه آن‌ها، که در یکی از روستاهای ریگان زندگی می‌کنند، حدود ۱۰۰ جوان از سر اجبار سوخت‌بری می‌کنند و اگر کار دیگری وجود داشته باشد، حاضرند آن را انجام دهند.

او به حادثه‌ای تازه اشاره می‌کند: «همین پریروز سه نفر، که یکی از آن‌ها پسر ۱۷ ساله‌ای بود، در مسیر حمل سوخت با تریلی برخورد کردند، آتش گرفتند و جان باختند.»

همسر سهیل هم از مرگ یکی از آشنایانشان می‌گوید؛ مرد جوانی که قرار بود پنجشنبه گذشته عروسی‌اش برگزار شود، اما خودروی او هنگام سوخت‌بری در جاده ایرانشهر آتش گرفت و جانش را از دست داد. او می‌گوید: «مراسم ختمش قیامتی بود. ساز و دهل آورده بودند و با همان‌ها عزاداری می‌کردند. دیدن آن صحنه واقعاً غم‌انگیز بود.»

روایت تلخ مرگ پدر و پسری در آتش سوخت‌بری

سهیل درباره حوادث سوخت‌بران می‌گوید: «بعضی از کسانی که در مسیر تصادف می‌کنند و زنده در آتش می‌سوزند، برای فرار از دست دزدها یا مأموران با سرعت زیاد رانندگی می‌کنند. گاهی با تریلی یا خودروهای دیگر برخورد می‌کنند. بارشان بنزین است و مثل بمب می‌ماند؛ با کوچک‌ترین برخورد ممکن است خودرو آتش بگیرد.»

او ادامه می‌دهد: «گاهی آتش‌سوزی به حدی است که چیزی از پیکر افراد نمی‌ماند. فقط مقدار کمی خاکستر، شاید کمتر از یک کیلو، جمع می‌کنند و برای خانواده‌شان می‌برند.»

سهیل دوباره به مرگ پسر ۱۷ ساله اشاره می‌کند که به گفته او هنگام جابه‌جایی سوخت، در پی برخورد با تریلی زنده در آتش سوخت و چیزی از پیکرش باقی نماند. او می‌گوید: «این پسر تنها نان‌آور خانواده‌اش بود. پدرش هم چند سال قبل در حادثه‌ای مشابه دچار قطع نخاع شده بود و بعد از چند سال بستری بودن، سال گذشته درگذشت. حالا یک مادر و یک دختر مانده‌اند؛ خانواده‌ای که هم پدر و هم پسرش را در مسیر سوخت‌بری از دست داده است.»

او درباره فراگیری این شغل در روستایشان می‌گوید: «در جایی که ما زندگی می‌کنیم، حدود ۹۵ درصد مردم، از پیر و جوان، به دلیل بیکاری در همین کار هستند. اینجا شغل دیگری وجود ندارد. شاید ۵۰ درصد زنان روستا شوهرانشان را که سوخت‌بر بودند از دست داده‌اند؛ بعضی در تصادف کشته شده‌اند و بعضی سوخته‌اند. حالا این زن‌ها با یک یا دو بچه در خانه مانده‌اند، درآمدی ندارند و نمی‌دانند چه کار کنند.»

همسر سهیل نیز درباره زنان و خانواده‌هایی که نان‌آورشان را از دست داده‌اند می‌گوید: «همان‌طور که همسرم گفت، چند نفر از زنان روستای ما شوهرانشان را در مسیر سوخت‌بری از دست داده‌اند و حالا در این گرانی بدون سرپرست مانده‌اند.»

روایت سوخت‌بران شرق کرمان: «صبح که از خانه بیرون می‌زنیم، امیدی به برگشتن نداریم»

وقتی اضطراب جنگ به دنیای کودکان راه می‌یابد؛ بچه‌ها اخبار را درک نمی‌کنند، اما ترس را حس می‌کنند / مهم‌ترین پیام برای کودک: تو تنها نیستی

در خانه‌هایی که بزرگ‌ترها بی‌وقفه اخبار را دنبال می‌کنند، تلفن همراه را برای تحلیل‌های جدید زیر و رو می‌کنند و با هر خبر تازه‌ای نگران‌تر می‌شوند، کودکانی نیز زندگی می‌کنند که شاید مفهوم تنش نظامی، تهدید و احتمال جنگ را ندانند؛ اما تغییر حالت چهره والدین، مکث‌های اضطراب‌آور و گفت‌وگوهای نیمه‌کاره را می‌بینند. در روزهایی که نگرانی از احتمال درگیری نظامی دوباره بخشی از فضای عمومی ایران شده است، مسئله تنها میزان اضطراب بزرگسالان نیست؛ این نگرانی چگونه به کودکان منتقل می‌شود و خانواده‌ها چطور می‌توانند بدون پنهان‌کردن واقعیت، از تبدیل‌شدن ترس به تجربه‌ای ماندگار در ذهن فرزندانشان جلوگیری کنند؟

وقتی اضطراب جنگ به دنیای کودکان راه می‌یابد؛ بچه‌ها اخبار را درک نمی‌کنند، اما ترس را حس می‌کنند / مهم‌ترین پیام برای کودک: تو تنها نیستی

کودک شاید خبر را درک نکند، اما اضطراب خانه را می‌فهمد

برای درک تأثیر فضای پرتنش بر کودکان، لازم نیست منتظر وقوع حادثه‌ای در نزدیکی محل زندگی آن‌ها بمانیم. گاهی خودِ انتظار، شایعه‌ها، تحلیل‌های متناقض و پیگیری بی‌وقفه خبرها، فضای خانه را تغییر می‌دهد. کودک ممکن است از جزئیات تحولات سیاسی و نظامی سر درنیاورد، اما متوجه می‌شود که والدینش بیش از گذشته نگران‌اند و گفت‌وگوهای معمول خانواده جای خود را به بحث دانلود ها پلاس درباره اتفاقی نامعلوم داده‌اند.

محمدمهدی سیدناصری، حقوقدان و پژوهشگر حقوق بین‌الملل کودکان، درباره تأثیر تنش‌های اجتماعی و منطقه‌ای بر کودکان توضیح داده است که آن‌ها پیش از آنکه معنای بحران‌های سیاسی و نظامی را درک کنند، آثار روانی آن را احساس می‌کنند. او هشدار می‌دهد که حتی کودکانی که کیلومترها از میدان درگیری فاصله دارند، ممکن است اضطراب جمعی را تجربه کنند.

این یعنی برای آسیب‌دیدن احساس امنیت کودک، همیشه به صدای انفجار یا مشاهده مستقیم خشونت نیاز نیست؛ گاهی اضطراب بزرگ‌ترها و فضای مداوم انتظار برای وقوع اتفاقی نامعلوم نیز می‌تواند زمینه نگرانی را فراهم کند.

از کابوس تا پرخاشگری؛ ترس کودکان همیشه با گریه همراه نیست

واکنش کودکان به فضای اضطراب‌آلود یکسان نیست. بعضی مدام درباره اتفاقات احتمالی سؤال می‌کنند؛ بعضی دیگر ساکت می‌شوند، بیشتر به والدین می‌چسبند یا در برابر مسائل کوچک واکنش‌های شدید نشان می‌دهند. اختلال خواب، کابوس، کاهش تمرکز، شب‌ادراری، ناخن‌جویدن و پرخاشگری نیز از جمله نشانه‌هایی هستند که ممکن است در شرایط ترس و اضطراب دیده شوند.

روانشناسان کودکان تاکید می‌کنند که اضطراب و تجربه ترس و ناامنی در بحران‌ها می‌تواند آثار مخربی بر روان کودکان داشته باشد. او از والدین خواسته بود میزان مواجهه کودکان با اخبار را به حداقل برسانند و اخبار را از راه‌هایی دنبال کنند که کودک مستقیماً در معرض آن‌ها قرار نگیرد.

البته بروز یک نشانه به‌تنهایی به معنای ابتلای کودک به اختلال روانی نیست. آنچه اهمیت دارد، شدت و تداوم تغییرات رفتاری و تأثیر آن‌ها بر خواب، بازی، ارتباط با دیگران و زندگی روزمره کودک است.

وقتی اضطراب جنگ به دنیای کودکان راه می‌یابد؛ بچه‌ها اخبار را درک نمی‌کنند، اما ترس را حس می‌کنند / مهم‌ترین پیام برای کودک: تو تنها نیستی

خاموش‌کردن تلویزیون کافی نیست؛ باید درباره ترس حرف زد

در چنین شرایطی، محدودکردن مواجهه کودک با اخبار خشونت‌آمیز ضروری است؛ اما محافظت از او صرفاً به خاموش‌کردن تلویزیون یا پنهان‌کردن تلفن همراه خلاصه نمی‌شود. کودکان ممکن است خبرها را از دوستان، مدرسه، شبکه‌های اجتماعی یا گفت‌وگوهای بزرگ‌ترها بشنوند. اگر هیچ توضیحی دریافت نکنند، ممکن است خلأ اطلاعاتی را با تصورهای ترسناک خود پر کنند.

هرچند که نمی‌توان کودکان را به‌طور کامل از جریان اتفاقات دور نگه داشت؛ بنابراین بهتر است واقعیت‌ها با زبانی ساده و متناسب با سن آن‌ها توضیح داده شود. در این گفت‌وگوها، لازم نیست همه جزئیات و سناریوهای احتمالی مطرح شود؛ مهم‌تر آن است که کودک فرصت داشته باشد سؤال کند و نگرانی‌اش را بدون ترس از سرزنش بیان کند.

مهم‌ترین پیام برای کودک: تنها نیستی

والدین نمی‌توانند درباره آینده تضمین بدهند یا همه اتفاقات بیرونی را کنترل کنند؛ اما می‌توانند در محدوده توان خود، احساس همراهی و امنیت را تقویت کنند. شنیدن حرف‌های کودک، جدی‌گرفتن ترس او، حفظ برنامه خواب و غذا، ادامه بازی و فعالیت‌های روزمره و پرهیز از گفت‌وگوهای هراس‌آلود در حضور او، راه‌هایی برای کاهش فشار روانی‌اند.

نباید با جمله‌هایی مانند «این چیزها مهم نیست» یا «دلیلی برای ترسیدن نداری» احساس کودک را نادیده گرفت. بهتر است به او گفته شود که نگرانی‌اش درک می‌شود و می‌تواند هر زمان که خواست درباره آن صحبت کند. در عین حال، اگر اضطراب شدید یا ماندگار شد و خواب، رفتار یا فعالیت‌های روزانه او را مختل کرد، کمک‌گرفتن از روان‌شناس کودک ضرورت پیدا می‌کند.

در روزهایی که بزرگ‌ترها چشم به خبرها دوخته‌اند تا از آینده باخبر شوند، کودکان بیش از هر چیز به یک تکیه‌گاه قابل اعتماد نیاز دارند. شاید خانواده نتواند ابهام‌های بیرونی را برطرف کند، اما می‌تواند اجازه ندهد خانه نیز به بازتاب دائمی همان اضطراب تبدیل شود. جنگ، حتی پیش از آنکه رخ دهد، ممکن است در قالب نگرانی وارد زندگی روزمره شود؛ مراقبت از کودکان از همین نقطه آغاز می‌شود: از توجه به آنچه می‌شنوند، آنچه تصور می‌کنند و احساسی که در سکوت با خود حمل می‌کنند.

وقتی اضطراب جنگ به دنیای کودکان راه می‌یابد؛ بچه‌ها اخبار را درک نمی‌کنند، اما ترس را حس می‌کنند / مهم‌ترین پیام برای کودک: تو تنها نیستی

از «خشم فلامینگو» تا سنگرهای خیابانی؛ اعتراضات آلبانی علیه فساد و پروژه کوشنر

تیرانا، پایتخت آلبانی، در روزهای اخیر و همزمان با ناآرامی‌ها در فرانسه، به صحنه اعتراضات گسترده‌ای علیه دولت، عمدتاً به دلایل اقتصادی، تبدیل شده است.

از «خشم فلامینگو» تا سنگرهای خیابانی؛ اعتراضات آلبانی علیه فساد و پروژه کوشنر

ورود دانشجویان به خیابان‌ها

اعتراضات دانشجویان و دانش‌آموزان علیه هزینه‌های بالای تحصیل در آلبانی، با موج وسیع‌تری از نارضایتی‌ها درباره افزایش هزینه‌های زندگی و یک پروژه گردشگری لوکس مرتبط با جرد کوشنر، داماد دونالد ترامپ، همراه شده است. شدت این اعتراضات در تیرانا به حدی رسیده که معترضان خواستار استعفای فوری ادی راما، نخست‌وزیر سوسیالیست این کشور، شده‌اند.

در اوایل هفته جاری، صدها دانش‌آموز آلبانیایی به سمت اداره آموزش و پرورش کشور راهپیمایی کردند. این فرصت برای آلبانیایی‌ها که ماه‌ها بود علیه سیاست‌های اقتصادی دولت و فقر فزاینده اعتراض داشتند، غنیمت شمرده شد. پیوستن جوانان به این حرکت، به معترضان فرصتی دوباره برای ابراز وجود داد. در نتیجه، با برخورد تند پلیس، اعتراضات به سرعت وارد فاز خشونت‌آمیز شد و زندگی عادی در تیرانا را مختل کرد.

بر اساس گزارش نیویورک‌تایمز، روز شنبه، هنگامی که معترضان به وزارت آموزش نزدیک شدند، پلیس برای متفرق کردن آن‌ها از گاز اشک‌آور و گلوله‌های پلاستیکی استفاده کرد. معترضان در واکنش به سمت مرکز شهر و دفتر نخست‌وزیری حرکت کردند. در آنجا، نیروهای پلیس با استفاده از ماشین‌های آب‌پاش و شلیک گاز اشک‌آور با معترضان مقابله کردند. در جریان این درگیری‌ها، معترضان یک خودرو را به آتش کشیدند.

دلایل خشم آلبانیایی‌ها

ماه‌ها قبل، زمانی که زمزمه نارضایتی‌ها بالا گرفته بود، ادی راما به جای رسیدگی به مشکلات، تهران را مقصر شورش‌ها معرفی کرد.

در واقع، اعتراضات دانشجویی از سه‌شنبه هفته گذشته و در حمایت از تجمعات مسالمت‌آمیزی آغاز شد که مدت‌ها بود علیه یک پروژه گردشگری لوکس مرتبط با جرد کوشنر در جریان بود.

افزایش هزینه‌های تحصیل، فشار اقتصادی بر خانواده‌ها و نارضایتی از عملکرد دولت، از جمله عواملی هستند که به گسترش اعتراضات کمک کرده‌اند. در روزهای اخیر، این مطالبات با خشم عمومی از پروژه گردشگری مورد حمایت اهنگ اذری سرمایه‌گذاران خارجی نیز درهم آمیخته است.

پس از پنج روز، دامنه اعتراضات گسترده‌تر شد و گروه‌های هواداران فوتبال و دیگر گروه‌های ناراضی از دولت نیز به تجمعات پیوستند.

بسیاری از معترضان با صورت‌های پوشیده در خیابان‌ها حاضر شدند، مسیرهای عبور و مرور را مسدود کردند و با روشن کردن آتش و جدا کردن نرده‌های فلزی، موانعی در برابر نیروهای امنیتی ایجاد کردند. برخی نیز بلوک‌های بتنی پیاده‌روها را از جا کندند و شیشه‌های ساختمان‌های دولتی را شکستند.

از «خشم فلامینگو» تا سنگرهای خیابانی؛ اعتراضات آلبانی علیه فساد و پروژه کوشنر

گسترش اعتراضات از محیط‌های دانشگاهی به خیابان‌ها و پیوستن گروه‌های مختلف اجتماعی، نشان می‌دهد که نارضایتی‌ها دیگر به مطالبات آموزشی محدود نیست و بخش‌های گسترده‌تری از جامعه را دربر گرفته است.

مقاومت ادی راما در برابر استعفا

نام دولت راما با پرونده‌های فساد مالی در بالاترین سطوح دولتی گره خورده است. اوج این وضعیت در اواخر سال ۲۰۲۵ و نیمه اول سال ۲۰۲۶ با رسوایی بلیندا بالوکو، معاون نخست‌وزیر و وزیر زیرساخت، آشکار شد. ادی راما که ۱۳ سال است سمت نخست‌وزیری آلبانی را بر عهده دارد و از سال ۱۹۹۸ در دوره‌های مختلف در ساختار دولت این کشور حضور داشته، استعفا را رد کرده است.

ادی راما، متولد ۴ ژوئیه ۱۹۶۴ و ۶۲ ساله، نه تنها یک سیاستمدار، بلکه هنرمند و نویسنده نیز هست. او از سال ۲۰۱۳ به عنوان نخست‌وزیر آلبانی انتخاب شده و از سال ۲۰۰۵ رهبر حزب سوسیالیست بوده است. راما از سال ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۰ وزیر فرهنگ، جوانان و ورزش آلبانی بود و پس از ائتلاف با حزب چپ‌گرا، در ژوئن ۲۰۱۳ با شکست دادن حزب محافظه‌کار، جانشین سالی بریشا، نخست‌وزیر وقت شد.

او در واکنش به اعتراضات گفت که تجمعات مشروع دانشجویان تحت تأثیر گروه‌هایی قرار گرفته‌اند که قصد دارند برنامه آلبانی برای پیوستن به اتحادیه اروپا را مختل کنند؛ هدفی که از اولویت‌های اصلی دولت او به شمار می‌رود.

راما روز شنبه در یک پخش زنده در شبکه‌های اجتماعی، از داخل یک فروشگاه عطر که در جریان ناآرامی‌ها غارت شده بود، ظاهر شد. او در این برنامه از راه‌اندازی یک سامانه اینترنتی جدید خبر داد تا کسب‌وکارهایی که در جریان اعتراضات آسیب دیده‌اند، بتوانند برای دریافت غرامت درخواست دهند.

انقلاب ناتمام فلامینگو

نارضایتی عمومی در آلبانی در ابتدا حول یک پروژه گردشگری لوکس شکل گرفت که با جرد کوشنر، همسرش ایوانکا ترامپ و سرمایه‌گذارانی از کشورهای حوزه خلیج فارس مرتبط است.

این طرح ساحلی که هزینه اجرای آن بیش از چهار میلیارد دلار برآورد شده، مدت کوتاهی پس از آغاز دومین دوره ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ به تصویب رسید. توسعه‌دهندگان پروژه آن را سرمایه‌گذاری بزرگی در صنعت گردشگری آلبانی معرفی کردند.

با این حال، گروه‌های محیط‌زیستی با ساخت‌وساز در نزدیکی روستای زِورِنِک و جزیره‌ای که بخش عمده آن خالی از سکنه است، مخالفت کردند. مخالفت‌ها پس از انتشار ویدئویی در فضای مجازی شدت گرفت. این ویدئو نشان می‌داد که نیروهای حراست خصوصی در روز ۳۰ مه مردی را با کشیدن از محل دور می‌کنند. این مرد به چند ده نفر از ساکنان محلی و فعالان محیط‌زیست پیوسته بود که در ساحلی در جنوب آلبانی تجمع کرده بودند؛ ساحلی که جرد کوشنر و شرکای تجاری‌اش قصد دارند بخشی از آن را به مجموعه هتل‌ها و اقامتگاه‌های تفریحی تبدیل کنند. انقلاب فلامینگو کار خود را از همین نقطه آغاز کرد و تا امروز ناکام باقی مانده است.

از «خشم فلامینگو» تا سنگرهای خیابانی؛ اعتراضات آلبانی علیه فساد و پروژه کوشنر

راز بقای چند میلیون ساله جنگل‌های هیرکانی: چگونه از عصر یخبندان جان سالم به در بردند؟

برای درک بخشی از جهان میلیون‌ها سال پیش، نیازی به جستجو در میان فسیل‌ها نیست. کافی است به جنگل‌های شمال ایران، در امتداد سواحل جنوبی دریای خزر قدم بگذاریم. در این منطقه، درختانی نظیر راش، بلوط، ممرز و انجیلی، بقایای اکوسیستمی هستند که قدمت آن به ده‌ها میلیون سال قبل بازمی‌گردد. جنگل‌های هیرکانی از عصر یخبندان، تغییرات اقلیمی گسترده و هزاران سال حضور انسان جان سالم به در برده‌اند؛ جنگل‌هایی که امروزه نه تنها میراث طبیعی ایران، بلکه بخشی از میراث طبیعی جهان محسوب می‌شوند.

راز بقای چند میلیون ساله جنگل‌های هیرکانی: چگونه از عصر یخبندان جان سالم به در بردند؟

اگر در یک صبح پاییزی مه‌آلود وارد جنگل‌های شمال ایران شوید، شاید اولین چیزی که توجه شما را جلب کند، درختان بلندی باشند که نور از میان شاخه‌هایشان عبور می‌کند؛ اما ارزش واقعی این جنگل‌ها فراتر از چیزی است که در نگاه اول به چشم می‌آید.

جنگل‌های هیرکانی بسیار قدیمی‌تر از تصور ما هستند.

بر اساس اطلاعات یونسکو، قدمت این جنگل‌های پهن‌برگ به حدود ۲۵ تا ۵۰ میلیون سال پیش بازمی‌گردد؛ زمانی که جنگل‌هایی از این نوع بخش وسیعی از مناطق معتدل نیمکره شمالی را پوشانده بودند. بسیاری از آن جنگل‌ها در پی تغییرات شدید اقلیمی و دوره‌های یخبندان از بین رفتند، اما هیرکانی‌ها مقاومت کردند.

همین گذشته دور است که آنها را به چیزی فراتر از «جنگل‌های شمال» تبدیل می‌کند.

چگونه جنگل در برابر سرما مقاومت کرد؟

در دوره‌های یخبندان کواترنری، بخش بزرگی از نیمکره شمالی با سرمای شدید مواجه شد و بسیاری از جنگل‌های پهن‌برگ یا عقب‌نشینی کردند یا نابود شدند. هیرکانی نیز کوچک‌تر شد، اما به طور کامل از بین نرفت.

شرایط جغرافیایی جنوب دریای خزر به بقای آن کمک کرد. دریای خزر از یک سو و رشته‌کوه البرز از سوی دیگر، به همراه رطوبت و اقلیم منطقه، پناهگاهی برای بخشی از پوشش گیاهی فراهم آوردند. زمانی که آب‌وهوا دوباره معتدل‌تر شد، این جنگل‌ها توانستند گسترش یابند. یونسکو نیز دقیقاً به همین ویژگی اشاره می‌کند: جنگل‌هایی که در دوره‌های یخبندان عقب‌نشینی کرده و با بازگشت شرایط معتدل، دوباره توسعه یافتند.

به همین دلیل در ادبیات علمی، هیرکانی به عنوان یکی از پناهگاه‌های مهم گونه‌های گیاهی در دوره‌های سرد شناخته می‌شود؛ مکانی که امکان حفظ بخشی از میراث گیاهی دوران بسیار دور زمین را فراهم آورد.

اما یک سوءبرداشت را باید برطرف کرد: وقتی گفته می‌شود جنگل‌های هیرکانی ۲۵ تا ۵۰ میلیون سال قدمت دارند، منظور این نیست که درختانی که امروز می‌بینیم میلیون‌ها سال عمر کرده‌اند. یونسکو سن برخی از کهنسال‌ترین درختان موجود را حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ سال و احتمالاً تا ۵۰۰ سال تخمین می‌زند. آنچه میلیون‌ها سال دوام آورده، اکوسیستم و تداوم این نوع جنگل است، نه یک درخت مشخص.

موزه‌ای زنده

شاید بهترین توصیف برای هیرکانی همین باشد: موزه‌ای که اشیای آن پشت ویترین نیستند، بلکه همچنان در متن رو حال رشد و نمو هستند.

درختانی مانند راش، بلوط، توسکا، ممرز، افرا و انجیلی بخشی از چهره این جنگل‌ها را تشکیل می‌دهند. برخی گونه‌ها و تیره‌های گیاهی موجود در این منطقه، یادگار پوشش گیاهی دوران بسیار دور زمین هستند و انزوای طولانی این اکوسیستم به شکل‌گیری مجموعه‌ای از گونه‌های نادر، بومی و بازمانده کمک کرده است.

راز بقای چند میلیون ساله جنگل‌های هیرکانی: چگونه از عصر یخبندان جان سالم به در بردند؟

تنوع زیستی هیرکانی تنها به درختان محدود نمی‌شود. یونسکو بیش از ۳۲۰۰ گونه گیاه آوندی را در این منطقه ثبت کرده است. همچنین ۱۸۰ گونه پرنده مرتبط با جنگل‌های پهن‌برگ معتدل و ۵۸ گونه پستاندار در این اکوسیستم شناسایی شده‌اند. پلنگ، گرگ و خرس قهوه‌ای نیز در میان شکارچیان رأس هرم غذایی آن قرار دارند.

یک آمار دیگر به خوبی نشان می‌دهد که این نوار سبز چقدر استثنایی است: یونسکو هنگام ثبت هیرکانی اعلام کرد که حدود ۴۴ درصد گونه‌های گیاهان آوندی شناخته‌شده ایران در منطقه هیرکانی یافت می‌شوند؛ در حالی که این منطقه تنها حدود ۷ درصد مساحت کشور را دربر می‌گیرد.

کمربند سبزی از گیلان تا گلستان

هیرکانی نام یک جنگل مشخص نیست؛ بلکه مجموعه‌ای وسیع از جنگل‌های پهن‌برگ معتدل است که مانند نواری سبز در حاشیه جنوبی و جنوب‌غربی دریای خزر امتداد یافته است.

بخش ایرانی این جنگل‌ها از گیلان و مازندران تا گلستان گسترده شده و در سال ۲۰۱۹ در چهل‌وسومین نشست کمیته میراث جهانی یونسکو در فهرست میراث جهانی ثبت شد. در پرونده اولیه، ۱۵ بخش از جنگل‌های هیرکانی ایران به عنوان اجزای این میراث طبیعی معرفی شدند.

در سال ۲۰۲۳، محدوده میراث جهانی گسترش یافت و بخش‌هایی از جنگل‌های هیرکانی جمهوری آذربایجان نیز به آن افزوده شد. پرونده جهانی امروز ۱۷ بخش دارد و این کمربند جنگلی را از جنوب شرقی جمهوری آذربایجان تا استان گلستان در ایران دنبال می‌کند.

یونسکو این منطقه را بر اساس معیار شماره ۹ میراث جهانی ثبت کرده است؛ معیاری که به نمونه‌های برجسته از فرایندهای اکولوژیک و زیستی در تکامل اکوسیستم‌ها مربوط می‌شود. به بیان ساده‌تر، هیرکانی ارزش جهانی دارد زیرا هنوز می‌توان در آن بخشی از داستان تکامل و تغییر جنگل‌های معتدل زمین را مشاهده کرد.

میلیون‌ها سال قدمت امروز در معرض تهدید

جنگلی که از تغییرات عظیم اقلیمی و دوره‌های یخبندان جان سالم به در برده، امروز با مجموعه‌ای از فشارهای انسانی مواجه است. بخش‌هایی از جنگل‌های هیرکانی، به‌ویژه در مناطق کم‌ارتفاع و دره‌های در دسترس، در طول زمان دچار تخریب و جنگل‌زدایی شده‌اند. گزارش‌های ارزیابی یونسکو و اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت نیز بر ضرورت حفظ پیوستگی جنگل‌ها، کنترل برداشت چوب، مدیریت چرای دام، محدود کردن دسترسی جاده‌ای و مدیریت گردشگری تأکید کرده‌اند.

چیزی که دیگر نمی‌توان دوباره ساخت

درخت را می‌توان کاشت. حتی می‌توان هزاران هکتار زمین را جنگل‌کاری کرد. اما جنگلی با تاریخ تکاملی چند ده میلیون سال را نمی‌توان از نو ساخت.

ارزش هیرکانی دقیقاً در همین تفاوت نهفته است. این جنگل محصول یک پروژه چندساله یا حتی چند هزارساله نیست؛ بلکه نتیجه میلیون‌ها سال تغییر اقلیم، مهاجرت گونه‌ها، انزوا، سازگاری و انتخاب طبیعی است.

وقتی امروز میان درختان

راز بقای چند میلیون ساله جنگل‌های هیرکانی: چگونه از عصر یخبندان جان سالم به در بردند؟

دلایل استیضاح عباس عراقچی از نگاه ۳ نماینده مجلس/ چرا عراقچی دو هفته در نیویورک ماند؟

مرداد ماه سال ۱۴۰۳، زمانی که نام عباس عراقچی به عنوان وزیر پیشنهادی امور خارجه توسط مسعود پزشکیان مطرح شد، مخالفان او در مجلس تمام تلاش خود را به کار گرفتند تا مانع از کسب رأی اعتماد او شوند. هنوز صدای امیرحسین ثابتی، نماینده تهران، در صحن علنی مجلس به یادها مانده است که با پخش فیلمی قدیمی از اظهارات عراقچی درباره برجام و خروج ترامپ از آن، می‌گفت: «آقایان عراقچی، ظریف، صالحی و بعیدی‌نژاد و کسانی که آنجا رفتند و توافق کردند و سکه گرفتند، امروز می‌گویند که ما نبودیم. پس چه کسی بود؟»

دلایل استیضاح عباس عراقچی از نگاه ۳ نماینده مجلس/ چرا عراقچی دو هفته در نیویورک ماند؟

این ادعاها با پاسخ کنایه‌آمیز عراقچی همراه شد: «آقای ثابتی، من نمی‌گویم مرگ بر وطنی که هم‌وطنم عراقچی است؛ من احترام می‌گذارم به وطنی که منتقد آن بدون لکنت صحبت می‌کند و حتی ولایت‌پذیری مجلس را زیر سوال می‌برد.»

جدال دوباره ثابتی

آن جدال، اگرچه با شکست مشاور ارشد سعید جلیلی همراه شد و عراقچی توانست با رأی نمایندگان راهی ساختمان وزارت خارجه شود، اما هیچ‌کس تصور نمی‌کرد که در دو سال اول دولت چهاردهم، کشور درگیر جنگ با آمریکا و اسرائیل شود و انسجام ملی به موضوعی حیاتی برای مسئولان تبدیل گردد. این انسجام نه تنها در میان مردم و حمایت آنان از حاکمیت ضروری است، بلکه سیاسیون نیز باید با دوری از اختلاف‌افکنی، آن را حفظ کنند.

اما یاران سعید جلیلی و طیف سیاسی تندرو نه تنها به این موضوع توجهی نداشتند، بلکه در ماه‌های گذشته به هر طریقی متوسل شدند تا دولت را از کارایی بیندازند. امضای طرح استیضاح عباس عراقچی توسط ۳۵ نماینده و بارگذاری آن توسط امیرحسین ثابتی در سامانه مجلس، آن هم زمانی که دولت در سفر به نیویورک به سر می‌برد، تأییدی بر همین ادعاست.

دلایل استیضاح عراقچی چه بود؟

در روزهای گذشته، محمود نبویان، نماینده تهران در مجلس، اسامی امضاکنندگان طرح استیضاح عباس عراقچی را منتشر کرد که تاکنون تعداد موافقان این استیضاح ۳۵ نفر است. امیرحسین ثابتی، علی خضریان، روح‌الله ایزدخواه، ابوالفضل ظهره‌وند، مهدی کوچک‌زاده، کامران غضنفری، ابوالقاسم جراره، مرتضی محمودی و محمود نبویان، ۹ نماینده از ۳۰ نماینده تهران هستند که این طرح را امضا کرده‌اند. اما در پی پیگیری‌ها درباره استدلال آنان برای استیضاح فستیوال فیلم عراقچی، محمودی، نبویان و ظهره‌وند حاضر به گفت‌وگو نشدند. حسینعلی حاجی‌دلیگانی، نماینده شاهین‌شهر نیز اظهار داشت که دلایل او در متن طرح استیضاح عباس عراقچی آمده است.

در این میان، علی‌اکبر علیزاده، نماینده دامغان، تأکید کرد که «آقای قالیباف و مجلس محترم هنوز طرح استیضاح را تحویل نگرفته‌اند و اکنون این طرح موضوعیت چندانی ندارد.»

کامران غضنفری، نماینده تهران، نیز با اشاره به تصویب برجام در دولت یازدهم گفت: «یکی از دلایل واضح و مشخص انتقاد از حامیان برجام آن است که بابت خسارت‌هایی که از ناحیه توافق برجام به کشور وارد کردند، هیچ‌گاه از مردم عذرخواهی نکردند، از رهبری عذرخواهی نکردند و طلب حلالیت نکردند.»

در ادامه، مشروح دلایل ۳ نماینده مجلس درباره طرح استیضاح عباس عراقچی را می‌خوانید:

  • کامران غضنفری/ تهران:
    • یکی از دلایل واضح و مشخص انتقاد از حامیان برجام آن است که بابت خسارت‌هایی که از ناحیه توافق برجام به کشور وارد کردند، هیچ‌گاه از مردم عذرخواهی نکردند، از رهبری عذرخواهی نکردند و طلب حلالیت نکردند.
    • پیش از سفر به نیویورک، همین شروط ۷ ماده‌ای از طریق واسطه‌ها منتقل شده بود و گفته بودند نیازی به رفتن مجدد به آنجا نیست. با این حال، آقای عراقچی به آنجا رفت و دو هفته در آنجا ماند. سوال این است که چرا دو هفته در آنجا حضور داشت؟ آیا در این مدت مشغول انتقال پیام ایران به آمریکایی‌ها بود یا کارهای دیگری انجام می‌داد؟ به اعتقاد من، انتقال پیام ایران به آمریکایی‌ها در یک روز کفایت می‌کرد و باید پرسید حضور ایشان در آنجا چه معنایی داشت.
    • مذاکره‌کنندگان نه‌تنها نتوانستند حملات رژیم صهیونیستی به لبنان را متوقف کنند، بلکه این حملات شدت گرفت و یک‌سوم خاک لبنان اشغال شد.
  • مصطفی طاهری/ زنجان:
    • ما در شرایطی هستیم که یکی از سنگرهای جدی ما در مقابله با آمریکا و اسرائیل، در کنار ستاد کل نیروهای مسلح، وزارت امور خارجه است. وزارت امور خارجه یکی از بازوهای جدی نظام در جنگی است که علیه ما جریان دارد. بنابراین، بسیار مهم است که بیشترین کمک را به این وزارتخانه بکنیم و اهمیت آن را هم می‌دانیم.
    • با این حال، هرچقدر تلاش می‌کنیم خودمان را قانع کنیم که عملکرد دوستان در وزارت امور خارجه و شخص آقای عراقچی قابل قبول و در راستای منافع کشور است، احساس می‌کنم داریم سر خودمان کلاه می‌گذاریم. روزبه‌روز تبعات و آثار منفی اقدامات آن‌ها را در سطح کلان کشور، در حوزه‌های نظامی، اقتصادی و سایر بخش‌ها می‌بینیم.
    • اینکه به بهانه اینکه جنگ در جای دیگری جریان دارد، ما صرفاً دیپلماسی را دنبال کنیم، آن‌ها تنش را بالا ببرند و ما تنش را پایین بیاوریم، رویکردی است که متأسفانه آثار آن در کشور دیده می‌شود.
  • علی‌اکبر علیزاده/ دامغان:
    • آقای قالیباف و مجلس محترم هنوز طرح استیضاح را تحویل نگرفته‌اند. باید ببینیم آیا آن را تحویل می‌گیرند یا خیر. در طول دو سال گذشته، حدود ۱۵ طرح استیضاح در مجلس مطرح و بارگذاری شده است. فقط استیضاح وزیر اقتصاد اعلام وصول شد که او اکنون رئیس بانک مرکزی شده است.
    • بنابراین، فعلاً استیضاح آقای عراقچی موضوعیت چندانی ندارد. اگر استیضاح به جریان افتاد، آن‌وقت صحبت‌های خودمان را مطرح می‌کنیم.